četvrtak, 18. avgusta 2022. | 21:32
Najnovije vesti

Uz „Trepču” procvetao, danas podeljeni grad

 U severnom srpskom delu Kosovske Mitrovice, koji je danas jedina multietnička gradska sredina na Kosovu i Metohiji, pored 20.000 Srba, živi još i 2.000 Albanaca u tri odvojena naselja, 400 Goranaca, 400 Bošnjaka, 80 Turaka, manji broj Roma i drugih. Srbi i ostali nealbanci proterani iz južnog dela grada

 

 

U raznim istorij skim dokumenti ma za Mitrovicu su ranije bila ve zana imena: Dmi trovica, Mitriks, Mitrovi za, Visoki grad Mitrovica, Bazar Mitrovica, Pazarska Mitrovica, Šeher Mitro vica, Kosovska Mitrovica, Titova Mitrovica (od 1981. do 1992. godine) i sada Se verna Kosovska Mitrovica. Prvi pismeni pomen sela Dmitrovica srećemo u pr vom turskom popisu stanov ništva iz 1445. godine. Ta da je selo imalo 13 hrišćan skih kuća. Ime sela istori čari i hroničari vezuju za crkvu Svetog Dimitrija So lunskog koja se nalazila u podnožju Zvečana. Kosovsku Mitrovicu prvi put pominje putopisac Ar nolg Harf 1499. godine kao „Mitriks”. Za vreme Otomanske im perije, Mitrovica, odnosno rudnik „Trepča” bili su na važnom srednjovekovnom pu tu Dubrovnik – Sarajevo – Solun. Pravi napredak varoši ce pored Ibra, sa 150 kuća, nastao je posle 1874. godine kada je Mitrovica povezana železničkom prugom sa Sko pljem i Solunom. Mitrovica je tada postala među najva žnijih varošicama na Koso vu i Metohiji ali i za okoli nu Novog Pazara u privred nom i trgovačkom pogledu. Nakon Prvog Balkanskog rata 1912. godine, Kosovska Mitrovica zajedno sa Koso vom i Metohijom oslobađa se i ulazi u sastav Kraljevine Srbije. U periodu između dva svetska rata Kosovska Mitro vica počinje veoma brzo da se razvija.Taj razvoj je vezan za jednu englesku kompaniju ko ja 1927. godine osniva kompa niju „Trepča Mines Limi ted”. Na mestu starog rudnika iz srednjeg veka, 1930. godine se otvara novi rudnik, Stari Trg. Do Starog Trga izgrađen je i novi put od 9 kilometara iz Kosovske Mitrovice. Izgradnjom železničke pruge 1931. godine Kosov ska Mitrovica – Kraljevo – Beograd grad na Ibru posta je jedan od najvažnijih in dustrijskih centara Srbi je, kao i posle Drugog svet skog rata i u vreme bivše Jugoslavije. Najteži period za Kosov sku Mitrovicu nastaje do laskom međunarodne vojne i civilne misije (Kfor i UN MIK) na Kosovo i Metohiju polovinom juna 1999. godine. Tada je grad na Ibru bukval no podeljen rekom, na južni albanski, i severni srpski deo grada. Od grada sa 47 sela, od ko jih je u osam bilo Srba, i ko ji se prostirao na 350 kva dratnih kilometara, Srbi u severnom delu sada žive na nepuna dva kvadratna ki lometra (tačnije 1.750 m2). Iz južnog dela Kosovske Mitrovice, koji danas bro ji 50.000 Albanaca, prote rano je pored 4.000 Srba i 4.000 Bošnjaka, 6.000 Roma, 100 Goranaca i ovo je danas skoro apsolutno čisto alban ska sredina. U severnom srpskom de lu Kosovske Mitrovice, koji je danas jedina multietnič ka gradska sredina na Koso vu i Metohiji, pored 20.000 Srba, živi još i 2.000 Alba naca u tri odvojena naselja, 400 Goranaca, 400 Bošnjaka, 80 Turaka, manji broj Roma i drugih. Od juna 1999. godine do sa da na glavnom gradskom mo stu na Ibru je bilo ravno 120 velikih sukoba Albanaca na jednoj, i Srba, Kfora i UN – policije na drugoj strani uglavnom u nasilnim name rama Albanaca da uđu u se verni srpski deo grada. U severnom srpskom delu Kosovske Mitrovice nalazi se Prištinski univerzitet sa privremenim sedištem u ovom gradu sa 10.000 studena ta a tu su i sve srpske insti tucije: škole, bolnica, broj ne organizacije i udruženja koje rade isključivo po zako nima države Srbije. Kosovska Mitrovica, most na Ibru, se nalazi na 508 – 510 metara nadmorske visine. Z.Vlašković

Podeli na: